De Dag
Luister
Over deze podcast
Elke werkdag biedt Elisabeth Steinz of Marco Geijtenbeek je twintig minuten verdieping bij één onderwerp uit het nieuws.Reageren? Mail dedag@nos.nl.
Categorie
Actualiteiten
Afleveringen
- Nieuw
gisteren
De toekomst van de Olympische Winterspelen
Van biathlon tot freestyle-skieën, en natuurlijk het langebaanschaatsen: de Olympische Winterspelen zijn een vierjaarlijks hoogtepunt voor berg- en ijssporten. Vandaag begint in Milaan en Cortina d’Ampezzo de vijfentwintigste editie. Dat deze spelen er zouden komen, was niet vanzelfsprekend. Kandidaat-steden trekken zich terug, en door het opwarmende klimaat kan het ook op steeds minder plekken. Het IOC, internationaal Olympisch Comité maakt zich zorgen daarover. Ayolt Kloosterboer van NOS-sport is al een week in de Italiaanse Alpen. Hij vertelt hoe deze spelen zijn georganiseerd. Het doel was om zoveel mogelijk bestaande faciliteiten te gebruiken. Dat voorkomt verspilling maar het gevolg zijn hele lange reistijden tussen de locaties. Het zijn de minst compacte spelen ooit. Rob Ramaker van de NOS Klimaatredactie verdiepte zich in het beleid van het Internationaal Olympisch Comité en de onderzoeken over de toekomst van de winterspelen, nu sneeuw steeds schaarser wordt door klimaatverandering. Reageren? Mail naar dedag@nos.nl Presentatie & montage: Mattijs van de Wiel Redactie: Ulrike Nagel en IJsbrand Terpstra
- Nieuw
do 5 februari
Wanneer komt vis uit het lab in het schap?
Nu ziet het er nog uit als een roze goedje met zwarte puntjes, alleen te zien onder microscoop. Niet iets dat meteen de eetlust opwekt. Maar in een laboratorium van de Wageningen Universiteit (WUR) wordt er hard gewerkt om klompjes cellen uit te laten groeien tot een stevig stukje makreel of een inktvisring. Zonder dat daar een visnet aan te pas hoeft te komen. Net als kweekvlees wordt kweekvis gezien als mogelijke oplossing voor overbevissing en dierenleed. Maar ook bij kweekvis is er nog een lange weg te gaan voor het in de schappen ligt. De kweken bevatten nu zo'n 5 tot 15 miljoen cellen. Een kilo kweekvis bevat er ongeveer 2 tot 3 biljoen. Rene Wijffels, hoogleraar bioprocestechnologie aan de WUR, vertelt dat ze op dit moment werken aan makreel, baars en inktvis. "Cellen van inktvis groeien heel snel weer aan, dus dat is voor onze proeven heel gunstig." In de toekomst willen ze ook zalm en kabeljauw gaan kweken. Presentator Marco Geijtenbeek bezoekt het lab en kijkt met de onderzoekers hoe zij voor elkaar proberen te krijgen dat de cellen blijven delen, dat ze aan elkaar blijven plakken, dat er uiteindelijk een stukje kweekvis ligt dat in de winkel te kopen is? Met Wijffels heeft hij het ook over de hobbels naar grootschalige productie van kweekvis. De ontwikkeling van labgemaakt vlees of vis kost veel geld, en dus een lange adem van investeerders. In Europa is verkoop van kweekvlees en -vis nog niet toegestaan. Een van de Nederlandse ontwikkelaars van labvlees ging onlangs failliet. Wijffels denkt dat ze in Wageningen binnen een of twee jaar wel een eetbaar stukje vis hebben gecreëerd. Hij hoopt dat het hele goedkeuringsproces dan al wat sneller verloopt. Reageren? Mail naar dedag@nos.nl Presentatie & montage: Marco Geijtenbeek Redactie: Ulrike Nagel
- Nieuw
wo 4 februari
Alle ogen op Jesse Klaver (GroenLinks-PvdA)
De coalitie van D66, VVD en CDA gaan een kabinet formeren, onder leiding van beoogd premier Rob Jetten. Gisteravond laat kreeg hij daarvoor een meerderheid achter zich in de Tweede Kamer. Maar de coalitie heeft geen meerderheid in die Kamer. Daarvoor moeten ze gaan samenwerken met andere partijen. En vooral GroenLinks-PvdA is daarin interessant. Met hun steun zijn voorstellen direct dichtbij een meerderheid. Partijleider Jesse Klaver stond in die Tweede Kamer voor het eerst tegenover de nieuwe coalitie. Politiek duider van Nieuwsuur Nynke de Zoeten vertelt in podcast De Dag welke woorden hij kiest en wat dat zegt over de koers van Klaver. De Zoeten denkt dat de kans groot is dat Klaver het coalitieakkoord nog flink kan verbouwen. Maar hoeveel ruimte hij de coalitie wil geven blijft voorlopig onduidelijk. Oud-partijleider van GroenLinks Bram van Ojik zat in 2013 in hetzelfde schuitje als Jesse Klaver. Toen moest het kabinet Rutte II ook steun vinden voor een meerderheid in de Eerste Kamer. Van Ojik zegt dat Klaver altijd aan tafel moet gaan zitten, maar zit in een lastig parket met de fusie van de partijen en verkiezingen in het vooruitzicht. Hij adviseert zijn opvolger om zijn ervaring en intuïtie te volgen. Reageren? Mail naar dedag@nos.nl (mailto:dedag@nos.nl) Presentatie & montage: Marco Geijtenbeek Redactie: Judith van de Hulsbeek
- Nieuw
di 3 februari
Waarom Bad Bunny een big deal is
"ICE out," weg met ICE, zei Bad Bunny dit weekend toen hij een Grammy won. De zanger uit Puerto Rico - al jarenlang een van de meest gestreamde artiesten ter wereld - maakte heel duidelijk wat hij vindt van de Amerikaanse immigratiepolitie. Over een paar dagen staat Bad Bunny op één van de grootste podia ter wereld: hij doet de halftime-show tijdens de Amerikaanse Super Bowl. En president Trump is daar niet blij mee; hij zegt zelfs dat hij Bad Bunny niet kent. ICE heeft al aangekondigd ook naar de Super Bowl te komen. Wat gaat daar gebeuren? En hoe maakt Bad Bunny zich sterk voor de latino-gemeenschap en voor "zijn" Puerto Rico? We bespreken het met historicus en journalist bij VPRO OVT Christianne Alvarado, met Puerto Ricaanse roots. Reageren? Mail naar dedag@nos.nl Presentatie & montage: Dieuwke Teertstra Redactie: IJsbrand Terpstra
- Nieuw
ma 2 februari
Wanneer zit de digitale euro in je portemonnee?
2026 moet het jaar worden van de digitale euro, als het aan Europa ligt. De Europese Centrale Bank is er al jaren mee bezig en dit jaar moeten de benodigde wetten door Brussel geloodst worden. Naast de fysieke euro moet de digitale variant het groeiende aantal digitale betalingen ook onder de publieke paraplu brengen. Op dit moment staat vrijwel al ons geld namelijk bij commerciële banken, vertelt financieel journalist bij Follow The Money Thomas Bollen. Hij schreef het boek Geld genoeg, maar niet voor jou en schetst hoe het feit dat we minder contant betalen grote gevolgen heeft voor het hele financiële systeem. Maar een digitale euro is geen oplossing voor banken. Wat dreigt is een waterig compromis als oplossing. Reageren? Mail naar dedag@nos.nl (mailto:dedag@nos.nl) Presentatie & montage: Marco Geijtenbeek Redactie: Ulrike Nagel
vr 30 januari
Lezen in het coalitieakkoord
"Aan de slag" is het motto waarmee D66, CDA en VVD aan een nieuw kabinet willen beginnen. Vanmiddag presenteerden Jetten, Bontenbal en Yeşilgöz hun coalitieakkoord. Politiek duider van Nieuwsuur Arjan Noorlander ziet veel zin bij de politiek leiders om te beginnen. Vanuit Den Haag lezen we in deze aflevering in het coalitieakkoord. Er worden vele miljarden uitgetrokken voor de veiligheid, voor woningbouw, voor stikstof. De coalitie wil dossiers die al lang vastzitten losmaken. En dat wordt betaald door te korten op de zorg en uitkeringen. Hoeveel van deze plannen kunnen de drie partijen verwezenlijken, in deze minderheidsregering? Presentatie & montage: Marco Geijtenbeek Redactie: Ulrike Nagel
do 29 januari
Rob Jetten op weg naar het torentje
Nu D66, CDA en VVD het eens zijn over het coalitieakkoord is de weg naar het torentje vrij voor Rob Jetten. Hij wordt de jongste premier ooit, de eerste D66-premier en de eerste premier met een vriend. Hij zegt de verantwoordelijkheid te voelen, dat er meer en meer grijze haren bij zullen komen en dat hij veel zin heeft in deze "klus", zoals hij het noemt. Politiek verslaggever Lars Geerts ziet hoe Jetten veel gelijkenis vertoont met oud-premier Mark Rutte. Hij is pragmatisch, kan razendsnel schakelen en Lars ontwaart zelfs al de eerste laagjes teflon. Erik-Jan van Dorp vertelt in de podcast wat een premier allemaal moet kunnen in deze tijd. Jetten wordt de komende tijd volop bijgepraat over allerlei zaken om zo goed mogelijk te beginnen aan zijn avontuur in het torentje. Al is zijn kantoor even ergens anders, vanwege de verbouwing van het Binnenhof. Reageren? Mail naar dedag@nos.nl (mailto:%20dedag@nos.nl) Presentatie & montage: Marco Geijtenbeek Redactie: Judith van de Hulsbeek
wo 28 januari
Met pijn in je buik naar Spanje
Sociale media staan er vol mee: verhalen van jonge vrouwen met buikpijn. Heftige, chronische buikpijn, vertellen ze, waardoor ze niet meer kunnen eten. Artsen kunnen vaak geen lichamelijke oorzaak vinden, maar daar leggen de patienten zich niet bij neer. Zij geven zichzelf de diagnose: gastroparese, maagverlamming. Artsen voelen zich onder druk gezet om sondes te zetten of operaties uit te voeren. Dan doen ze niet, en dus wijken sommige patienten uit naar het buitenland. Naar een Spaanse arts, die wel opereert. Zijn ingrepen zijn invasief, peperduur en onomkeerbaar. Nieuwsuur en NOS Stories zochten dit verhaal tot op de bodem toe uit, ze reisden daarvoor ook naar Spanje. Yoeri Vugts van Nieuwsuur vertelt erover in deze podcast. Reageren? Mail naar dedag@nos.nl Presentatie & montage: Dieuwke Teertstra Redactie: Judith van de Hulsbeek
di 27 januari
ICE in Minneapolis: houdt de Amerikaanse rechtsstaat stand?
Na weken van escalatie, heftige protesten en twee dodelijke schietpartijen lijkt de Amerikaanse president Trump nu gas terug te nemen in Minneapolis. Hij zou een deel van de ICE-agenten –de immigratiepolitie- daar weg laten halen. Trump slaat een andere toon aan. De ICE-operatie in Minneapolis schuurt in allerlei opzichten tegen de grenzen van de wet aan, en wordt de wet soms bewust overtreden. De Amerikaanse rechtsstaat staat onder druk. Maar dat Trump nu draait is bemoedigend, zegt jurist en America-kennner Kenneth Manusama in de podcast. Reageren? Mail naar dedag@nos.nl Presentatie & montage: Mattijs van de Wiel Redactie: Ulrike Nagel
ma 26 januari
Formatie eindsprint, strijden over de "financiële plaat"
De partijleiders van D66, CDA en VVD hebben het hele weekend onderhandeld, en vanochtend gingen ze daarmee verder. De laatste fase van de onderhandelingen over een coalitieakkoord lijkt de moeilijkste, nu er pijnlijke keuzes moeten worden gemaakt over de financiën. Hoe gaan de investeringen in Defensie, stikstofbeleid en energietransitie betaald worden? Er zit veel druk op de ketel, want de drie partijen hebben zichzelf een deadline opgelegd. Vandaag of morgen moeten ze het eens worden, willen ze vrijdag het akkoord kunnen presenteren, om op 23 februari een nieuw kabinet op het bordes te hebben staan. In de podcast vertelt Arjan Noorlander, politiek duider bij Nieuwsuur hoe die financiële plaat, zoals het deze formatie wordt genoemd, eruit ziet. Omdat deze partijen geen minderheden in de Eerste en Tweede Kamer hebben moeten ze nu al rekening houden met wat de oppositie wil. Reageren? Mail naar dedag@nos.nl Presentatie & montage: Mattijs van de Wiel Redactie: Lisa Konings
vr 23 januari
Kyiv in de kou
Terwijl er weer wordt onderhandeld over een bestand in Oekraïne, maakt het land de strengste winter in jaren mee. En Rusland grijpt dat aan om te proberen de bevolking te breken, door opnieuw de energie-infrastructuur aan te vallen. Vooral hoofdstad Kyiv moet het ontgelden, met de ene luchtaanval na de andere. Volgens president Zelensky zitten nu al meer dan een miljoen huishoudens zonder stroom. En heel veel mensen hebben geen verwarming. Wim Borremans woont in Kyiv. Hij vertelt in de podcast hoe de stad toch nog functioneert, en hoe het dagelijks leven eruit ziet. NOS-correspondent Christiaan Paauwe vertelt vanuit Kyiv waarom het niet meer lukt om de energievoorzieningen goed draaiende te houden, en wat de verwachtingen voor de komende tijd zijn. Reageren? Mail naar dedag@nos.nl Presentatie & montage: Mattijs van de Wiel Redactie: Rosanne Sies
do 22 januari
Hoe Trumps jacht op "stuk ijs" voor nu ontdooit
Toen deze week op geopolitiek gebied niet nog spannender leek te kunnen worden, was er ineens zicht op een deal op het World Economic Forum in Davos over Groenland. De Amerikaanse president Trump dreigde met het innemen van Groenland en zou importheffingen opleggen aan landen die Groenland steunden. Maar na een gesprek tussen NAVO secretaris generaal Mark Rutte en Trump lijken de neuzen binnen de NAVO weer dezelfde kant op te staan, richting het Noorden. NAVO-correspondent Kysia Hekster is in Davos en schetst in podcast De Dag hoe de diplomatie overuren draaide en Trump razendsnel gedraaid is op het dossier Groenland. 's Middags zei Trump nog dat hij Groenland echt zelf moest hebben en een paar uur later ging hij akkoord op Ruttes voorstel om met 8 NAVO-landen het Noordpoolgebied te verdedigen. Maar ook dit dossier laat opnieuw zien hoe onvoorspelbaar samenwerken met de VS is geworden. Er is wat veranderd, zien de correspondenten in Brussel. Chris Ostendorf vertelt dat de EU in dit dossier voor het eerst met meer dan woorden kwam. Een handelsbazooka moest Trump afschrikken. En die koers is nu definitief ingezet. Reageren? Mail naar dedag@nos.nl (mailto:dedag@nos.nl) Presentatie & montage: Marco Geijtenbeek Redactie: Judith van de Hulsbeek