![](data:image/svg+xml,%3Csvg xmlns="http://www.w3.org/2000/svg" viewBox="0 0 167 110"%3E%3Cpath fill="%23394960" d="M107.73 61.7 63.5 105.27c-4.46 4.4-9.57 4.4-14.02 0L5.22 61.71c-4.45-4.4-4.45-9.42 0-13.8L49.47 4.32c4.46-4.39 9.56-4.39 14.02 0l44.24 43.57c4.46 4.39 4.46 9.42 0 13.8Z"/%3E%3Cpath fill="%230B1D37" d="m34.91 52.85-7.13-7.03c-3.33-3.28-7.33-3.34-11.07.34l-2.67 2.62c-3.74 3.68-3.68 7.63-.34 10.9l7.13 7.04c1.24 1.22 2.64 1.04 3.6.1.95-.94 1.11-2.3-.13-3.52l-7.07-6.97c-1.34-1.32-1.3-2.56.2-4.04l2.83-2.78c1.5-1.49 2.77-1.53 4.1-.2l7.08 6.96c1.23 1.22 2.62 1.06 3.57.12.96-.94 1.15-2.32-.1-3.54ZM61.35 23.09l-2.82 2.78c-1.5 1.48-2.76 1.53-4.1.2L51.2 22.9c-1.35-1.32-1.3-2.56.2-4.04l2.82-2.78c1.5-1.49 2.76-1.53 4.1-.2l3.24 3.18c1.34 1.31 1.3 2.56-.2 4.04Zm3.74-7.4-3.36-3.3c-3.32-3.29-7.33-3.35-11.07.34L48 15.35c-3.74 3.68-3.68 7.62-.35 10.9l3.36 3.3c3.33 3.3 7.34 3.35 11.07-.33l2.66-2.63c3.74-3.68 3.68-7.62.35-10.9ZM41.7 42.44c-1.5 1.49-2.76 1.53-4.1.2l-3.24-3.18c-1.34-1.32-1.3-2.56.2-4.04l2.83-2.78c1.5-1.49 2.76-1.52 4.1-.2l3.24 3.18c1.34 1.32 1.3 2.56-.2 4.04l-2.83 2.78Zm6.22.72c3.74-3.68 3.68-7.62.35-10.9l-3.37-3.3c-3.32-3.29-7.33-3.35-11.06.34l-2.67 2.62c-3.74 3.68-3.68 7.62-.35 10.9l10.78 10.6c1.24 1.23 2.64 1.05 3.6.1.95-.93 1.11-2.29-.13-3.52l-2.48-2.43a5.5 5.5 0 0 0 2.48-1.6l2.85-2.81Z"/%3E%3Cpath fill="%231E3252" d="m162.12 61.7-44.25 43.57c-4.46 4.4-9.57 4.4-14.02 0L59.61 61.71c-4.46-4.4-4.46-9.42 0-13.8l44.24-43.58c4.46-4.39 9.56-4.39 14.02 0L162.1 47.9c4.46 4.39 4.46 9.42 0 13.8Z"/%3E%3Cpath fill="%230B1D37" d="M90.21 55.38c0 2.5-1.05 4.07-3.26 4.07s-3.32-1.55-3.32-4.04v-7.38h-3.65v7.3c0 4.58 2.66 7.37 6.91 7.37 4.28 0 6.97-2.8 6.97-7.37v-7.3H90.2v7.35ZM99.14 41.2c-1.26 0-2.3.94-2.3 2.18 0 1.25 1.04 2.18 2.3 2.18 1.3 0 2.33-.93 2.33-2.18 0-1.24-1-2.17-2.33-2.17ZM97.3 62.45h3.7V48.03h-3.7v14.42ZM72.94 62.45h3.7V41.61h-3.7v20.84ZM111.61 54.14l-2.38-.68c-.95-.25-1.55-.68-1.55-1.41 0-1.05 1.06-1.47 2.26-1.47a9.8 9.8 0 0 1 4.37.96v-2.91a9.45 9.45 0 0 0-4.34-.94c-3.33 0-5.94 1.61-5.94 4.27 0 1.98.98 3.65 3.59 4.33l2.58.68c.9.22 1.52.65 1.52 1.44 0 1.02-1.32 1.55-2.6 1.55-1.47 0-3.51-.42-4.86-1.21v2.96c.92.57 3.07 1.08 4.91 1.08 3.44 0 6.2-1.39 6.2-4.33 0-1.86-.77-3.53-3.76-4.32ZM121.2 56.2v-5.23h4.92v-2.94h-4.91v-3.89h-3.7v12.03c0 3.34 1.43 6.62 6 6.62 1.03 0 2.2-.14 3.04-.4v-3.05c-.72.2-1.52.31-2.3.31-2.07 0-3.04-1.44-3.04-3.45ZM131.28 53.49a3.69 3.69 0 0 1 3.73-2.91c1.9 0 3.07 1.1 3.33 2.9h-7.06Zm3.73-5.8c-4.22 0-7.4 2.77-7.4 7.44 0 4.35 2.8 7.66 7.77 7.66 2.07 0 4.34-.57 5.54-1.22v-2.82a14.1 14.1 0 0 1-5.1 1.13c-2.62 0-4.4-1.47-4.72-4.07h10.65c.03-.23.06-.6.06-.9.03-4.2-2.41-7.22-6.8-7.22ZM150.42 47.33c-4.56 0-6 3.28-6 6.61v8.51h3.7v-8.54c0-2 .98-3.45 3.05-3.45.78 0 1.58.12 2.3.31v-3.05c-.84-.25-2.01-.4-3.05-.4Z"/%3E%3C/svg%3E)
Oom Matje
Afleveringen
Maak kennis met Oom Matje
In een bruine kroeg in Maastricht hangt een portret van oom Matje, tussen andere portretjes van stamgasten. Hij was fout in de oorlog, zo gaat het verhaal in zijn familie. Het is de oudoom van journalist Mijke van Wijk en ze gaat op onderzoek uit. Hij blijkt een veroordeeld Waffen-SS-er en ze vindt zijn rechtbankdossier. Maar wie oom Matje nou werkelijk is, laat zich moeilijk raden. Een meedogenloze SS-er zegt de één. Hij gebruikte zijn positie om Joden te redden, verklaart een ander. Deze podcast gaat over dubbellevens, spionage en broederliefde. Maar het is vooral een verhaal over dat niets is wat het lijkt.
Oom Matje: De Potloodtekening
In een bruine kroeg in Maastricht hangt een portret van oom Matje, tussen andere portretjes van stamgasten. Hij was fout in de oorlog, zo gaat het verhaal in zijn familie. Maar wat oom Matje nou precies had gedaan, weet niemand.
Oom Matje: De Waarschuwing
Oom Matje werkt als Waffen SS-er bij de inlichtingendienst in Den Haag. Toevallig de stad waar zijn broer en nicht ook wonen en in het verzet zitten. De hele familie staat op de radar van de Britse geheime dienst.
Oom Matje: De Tussenwereld
Oom Matje blijkt Joodse families te helpen. En in Den Haag is geregeld contact tussen Duitsers en verzetsmensen via tussenpersonen. Hoe dicht zit oom Matje tegen de verzetsgroep van zijn broer en nicht aan?
Oom Matje: Gevange 219
Tegen het einde van de oorlog vlucht oom Matje naar Duitsland en geeft zichzelf aan. Hij komt terecht in één van de zwaarste kampen van Nederland.
Oom Matje: Het Gemmekespiel
De rechtszaak tegen oom Matje duurt jaren, hij komt vrij op hetzelfde moment als zijn nicht de hoogste dapperheidsonderscheiding krijgt. Hij gaat terug naar de stad waar hij is geboren, Maastricht, waar hij weer wordt opgenomen in de maatschappij.
Trailer Tante Jos
Nooit zag ik tante Jos in het echt. Ik kende haar van de televisie: Prinsjesdag, het huwelijk van Willem-Alexander en Máxima, de bijzetting van Bernhard. En de herdenkingen van 4 en 5 mei. Jos zat vooraan, in opvallende gekleurde kleding en met een grote hoed op. Als kind las en keek ik alles wat ik tegenkwam over tante Jos. Ik vond de verhalen over haar verzetswerk spectaculair. Maar de verhalen waren altijd hetzelfde. Ik heb mij altijd afgevraagd of er niet meer te vinden was dan de anekdotes die overal werden herhaald. Bijvoorbeeld over een opdracht die de koers van haar leven zal bepalen.
Tante Jos: Het is wel zo...
Jos Gemmeke is een onderscheiden verzetsheldin. De enige vrouw - naast koningin Wilhelmina - die de Militaire Willems-Orde ontving. Een vrouw met spectaculaire verhalen over haar verzetswerk, haar banden met het koninklijk huis en over haar dropping in maart 1945. Maar precies daar stoppen de verhalen. Wat was de geheime opdracht die ze kreeg van de Britse veiligheidsdienst? En: is alles wat Jos na de oorlog heeft verteld wel waar? Jos Gemmeke zat in de illegale pers, was koerierster en werd in Engeland opgeleid tot geheim agent. Jos was de oudtante van Mijke van Wijk en zij groeide op met verhalen over de verzetsheldin Jos. Kort voor haar dood ontmoeten zij elkaar. Mijke wil alles weten over haar oorlogsverleden, over haar dropping in maart 1945 en de geheime opdracht die zij kreeg van de Engelsen. Maar het geheugen van Jos laat haar behoorlijk in de steek. Na de dood van Jos gaat Mijke op zoek naar de dossiers en rapporten die de Britten over haar hebben bijgehouden. En wat blijkt: een aantal verhalen dat tante Jos altijd vertelde, ligt toch wat anders… Tante Jos is een verhaal in vijf afleveringen.
Informatie
In een bruine kroeg in Maastricht hangt een portret van oom Matje, tussen andere portretjes van stamgasten. Hij was fout in de oorlog, zo gaat het verhaal in zijn familie. Het is de oudoom van journalist Mijke van Wijk en ze gaat op onderzoek uit. Hij blijkt een veroordeeld Waffen-SS-er en ze vindt zijn rechtbankdossier. Maar wie oom Matje nou werkelijk is, laat zich moeilijk raden. Een meedogenloze SS-er zegt de één. Hij gebruikte zijn positie om Joden te redden, verklaart een ander. Deze podcast gaat over dubbellevens, spionage en broederliefde. Maar het is vooral een verhaal over dat niets is wat het lijkt.
Tante Jos
Jos Gemmeke zat in de illegale pers, was koerierster en werd in Engeland opgeleid tot geheim agent. Jos was de oudtante van Mijke van Wijk en zij groeide op met verhalen over de verzetsheldin Jos. Kort voor haar dood ontmoeten zij elkaar. Mijke wil alles weten over haar oorlogsverleden, over haar dropping in maart 1945 en de geheime opdracht die zij kreeg van de Engelsen. Maar het geheugen van Jos laat haar behoorlijk in de steek. Na de dood van Jos gaat Mijke op zoek naar de dossiers en rapporten die de Britten over haar hebben bijgehouden. En wat blijkt: een aantal verhalen dat tante Jos altijd vertelde, ligt toch wat anders… Tante Jos is een verhaal in vijf afleveringen.
Shownotes
Research, regie, tekst en montage: Mijke van Wijk
Dramaturgie en begeleiding: Simon Heijmans.
Eindredactie Marion Oskamp.
Eindmixage en sounddesign Arno Peeters.
Muziek: Arie Visser.
Productie en coördinatie: Tharisia Koorndijk en Geesje Oostland.
Dank in alfabetische volgorde: Johan van der Gun, Jelle Hooiveld, Thomas Köhler, Guus Meershoek, Evertjan van Roekel. Tonnie van de Sarphatistraat en Joke en Henri van de Struys.
De mensen die fragmenten hebben ingesproken in alfabetische volgorde: Jan Ad Adolfsen, Sanne Blankena, Maarten Bleumers, Jonny Boston, Axel van der Ende, Teun Eijsink, Arend de Geus, Koen van Huijgevoort, Sven Schuster, Stefan Stasse.
Deze podcast kwam tot stand met steun van het Vfonds, het Fonds Bijzondere Journalistieke Projecten en het Cultuurfonds.