![](data:image/svg+xml,%3Csvg xmlns="http://www.w3.org/2000/svg" viewBox="0 0 167 110"%3E%3Cpath fill="%23394960" d="M107.73 61.7 63.5 105.27c-4.46 4.4-9.57 4.4-14.02 0L5.22 61.71c-4.45-4.4-4.45-9.42 0-13.8L49.47 4.32c4.46-4.39 9.56-4.39 14.02 0l44.24 43.57c4.46 4.39 4.46 9.42 0 13.8Z"/%3E%3Cpath fill="%230B1D37" d="m34.91 52.85-7.13-7.03c-3.33-3.28-7.33-3.34-11.07.34l-2.67 2.62c-3.74 3.68-3.68 7.63-.34 10.9l7.13 7.04c1.24 1.22 2.64 1.04 3.6.1.95-.94 1.11-2.3-.13-3.52l-7.07-6.97c-1.34-1.32-1.3-2.56.2-4.04l2.83-2.78c1.5-1.49 2.77-1.53 4.1-.2l7.08 6.96c1.23 1.22 2.62 1.06 3.57.12.96-.94 1.15-2.32-.1-3.54ZM61.35 23.09l-2.82 2.78c-1.5 1.48-2.76 1.53-4.1.2L51.2 22.9c-1.35-1.32-1.3-2.56.2-4.04l2.82-2.78c1.5-1.49 2.76-1.53 4.1-.2l3.24 3.18c1.34 1.31 1.3 2.56-.2 4.04Zm3.74-7.4-3.36-3.3c-3.32-3.29-7.33-3.35-11.07.34L48 15.35c-3.74 3.68-3.68 7.62-.35 10.9l3.36 3.3c3.33 3.3 7.34 3.35 11.07-.33l2.66-2.63c3.74-3.68 3.68-7.62.35-10.9ZM41.7 42.44c-1.5 1.49-2.76 1.53-4.1.2l-3.24-3.18c-1.34-1.32-1.3-2.56.2-4.04l2.83-2.78c1.5-1.49 2.76-1.52 4.1-.2l3.24 3.18c1.34 1.32 1.3 2.56-.2 4.04l-2.83 2.78Zm6.22.72c3.74-3.68 3.68-7.62.35-10.9l-3.37-3.3c-3.32-3.29-7.33-3.35-11.06.34l-2.67 2.62c-3.74 3.68-3.68 7.62-.35 10.9l10.78 10.6c1.24 1.23 2.64 1.05 3.6.1.95-.93 1.11-2.29-.13-3.52l-2.48-2.43a5.5 5.5 0 0 0 2.48-1.6l2.85-2.81Z"/%3E%3Cpath fill="%231E3252" d="m162.12 61.7-44.25 43.57c-4.46 4.4-9.57 4.4-14.02 0L59.61 61.71c-4.46-4.4-4.46-9.42 0-13.8l44.24-43.58c4.46-4.39 9.56-4.39 14.02 0L162.1 47.9c4.46 4.39 4.46 9.42 0 13.8Z"/%3E%3Cpath fill="%230B1D37" d="M90.21 55.38c0 2.5-1.05 4.07-3.26 4.07s-3.32-1.55-3.32-4.04v-7.38h-3.65v7.3c0 4.58 2.66 7.37 6.91 7.37 4.28 0 6.97-2.8 6.97-7.37v-7.3H90.2v7.35ZM99.14 41.2c-1.26 0-2.3.94-2.3 2.18 0 1.25 1.04 2.18 2.3 2.18 1.3 0 2.33-.93 2.33-2.18 0-1.24-1-2.17-2.33-2.17ZM97.3 62.45h3.7V48.03h-3.7v14.42ZM72.94 62.45h3.7V41.61h-3.7v20.84ZM111.61 54.14l-2.38-.68c-.95-.25-1.55-.68-1.55-1.41 0-1.05 1.06-1.47 2.26-1.47a9.8 9.8 0 0 1 4.37.96v-2.91a9.45 9.45 0 0 0-4.34-.94c-3.33 0-5.94 1.61-5.94 4.27 0 1.98.98 3.65 3.59 4.33l2.58.68c.9.22 1.52.65 1.52 1.44 0 1.02-1.32 1.55-2.6 1.55-1.47 0-3.51-.42-4.86-1.21v2.96c.92.57 3.07 1.08 4.91 1.08 3.44 0 6.2-1.39 6.2-4.33 0-1.86-.77-3.53-3.76-4.32ZM121.2 56.2v-5.23h4.92v-2.94h-4.91v-3.89h-3.7v12.03c0 3.34 1.43 6.62 6 6.62 1.03 0 2.2-.14 3.04-.4v-3.05c-.72.2-1.52.31-2.3.31-2.07 0-3.04-1.44-3.04-3.45ZM131.28 53.49a3.69 3.69 0 0 1 3.73-2.91c1.9 0 3.07 1.1 3.33 2.9h-7.06Zm3.73-5.8c-4.22 0-7.4 2.77-7.4 7.44 0 4.35 2.8 7.66 7.77 7.66 2.07 0 4.34-.57 5.54-1.22v-2.82a14.1 14.1 0 0 1-5.1 1.13c-2.62 0-4.4-1.47-4.72-4.07h10.65c.03-.23.06-.6.06-.9.03-4.2-2.41-7.22-6.8-7.22ZM150.42 47.33c-4.56 0-6 3.28-6 6.61v8.51h3.7v-8.54c0-2 .98-3.45 3.05-3.45.78 0 1.58.12 2.3.31v-3.05c-.84-.25-2.01-.4-3.05-.4Z"/%3E%3C/svg%3E)
Muziek tot Leven - Verhalen van musici in de oorlog
Afleveringen
Paul Hermann: 'De zoektocht naar de unieke cello'
Waarin Paul Hermann met een briefje uit de trein naar Auschwitz zijn unieke cello redt. En waarin de stapel papier op zolder bij zijn dochter Corrie Hermann jaren later haar vaders waardevolle composities blijken te zijn. De speurtocht naar zijn unieke cello loopt heel lang op niks uit. Toch hoort Corrie in 2024 de muziek van haar vader, gespeeld op zijn eigen cello, op het podium waar hij bijna honderd jaar daarvoor ook zelf speelde. De meeste composities in deze aflevering zijn van Paul Hermann. De volledige lijst van de muziek in deel 2: * Paul Hermann: Celloconcert - versie voor cello en piano, uitgevoerd door Sam Lucas, op de Gagliano cello van Paul Hermann * Paul Hermann: Duo nr. 2 voor viool en cello, andante - uitgevoerd door Burkhard Maiss (viool) en Bogdan Jianu (cello) * Paul Hermann: Celloconcert - versie voor cello en piano, uitgevoerd door Clive Greensmith (cello) en Beth Nam (piano) * Paul Hermann: Toccata voor piano - uitgevoerd door Andrei Banciu * Paul Hermann: Duo nr. 2 voor viool en cello, andante - uitgevoerd door Burkhard Maiss (viool) en Bogdan Jianu (cello) * Pjotr Iljitsj Tsjaikovski: Eerste strijkkwartet in D groot, op. 11, andante cantabile - uitgevoerd door het Hongaars Strijkkwartet, Zoltan Székely, Alexandre Moskowsky, Denes Koromzay, Vilmos Palotai * Paul Hermann: Duo nr. 2 voor viool en cello, allegro giocoso - uitgevoerd door Burkhard Maiss (viool) en Bogdan Jianu (cello) * Paul Hermann: Suite voor piano, allegretto - uitgevoerd door Andrei Banciu * Paul Hermann: Invenzioni a tre voci - uitgevoerd door Marko Komonko (viool), Theodore Kuchar (altviool), Denys Lytvynenko (cello) * Leoš Janáček: Pohádka - uitgevoerd door Sam Lucas op de Gagliano cello van Paul Hermann Bronnen: * Dr. Corrie Hermann * Dr. Carine Alders * Dr. Kate Kennedy, ‘Cello, a journey through silence to sound’ * Dr. Kate Kennedy, BYU Radio’s Constant Wonder Podcast * Carine Alders en Eleonore Pameijer, ‘Vervolgde componisten in Nederland’ * Aankondiging Radio 4-programma Een goedemorgen met..., AVROTROS, 17 januari 2009 * Twee Vandaag, AVROTROS, 22 januari 2002, citaat Corrie Hermann, Tweede Kamerlid voor GroenLinks
Paul Hermann: 'Ik ben de ziel van de muziek'
In deze aflevering hoor je hoe de Joodse cellist/componist Paul Hermann (in Boedapest in 1902 geboren als Hermann Pál) een bijzondere cello in bruikleen krijgt en daarmee op internationale podia succesvol is. Zijn dochter Corrie (nu 93) vertelt over hun gelukkige familieleven, over het drama dat hen treft en over de oorlog die steeds dichterbij komt. Als de Gestapo Paul Hermann in 1944 in Frankrijk oppakt doet hij een uiterste poging zijn cello te redden. Veel van de composities in deze aflevering zijn van Paul Hermann. De volledige lijst van de muziek in deel 1: * Paul Hermann: Duo nr 1 voor viool en cello, allegretto - uitgevoerd door Marko Komonko (viool) en Denys Lytvynenko (cello) * Paul Hermann/Paolo Conti: Disappearance - uitgevoerd door Lviv International Symphony Orchestra onder leiding van Theodore Kuchar * Franz Léhar: Adria Walzer - uitgevoerd door Rundfunk-Sinfonieorchester Berlin onder leiding van Michail Jurowski * Tsjaikovski: Herfstlied uit De seizoenen op. 37 - uitgevoerd door Sam Lucas, op de Gagliano cello van Paul Hermann, en Berta Brozgul (piano) * Zoltán Kodály: Duo voor viool en cello op. 7 - uitgevoerd door Josef Gingold (viool) en János Starker (cello) * Paul Hermann: Celloconcert (versie voor cello en piano, uitgevoerd door Clive Greensmith (cello) en Beth Nam (piano) * Henry Marshall/Richard Whiting/Raymond Egan, arrangement van vermoedelijk Paul Hermann: Somebody’s wrong - uitgevoerd door Sadie Fields (viool) en Mikko Pablo (cello) * Johann Sebastian Bach: Cello Suite nr. 1, prelude - uitgevoerd door Sam Lucas op de Gagliano cello van Paul Hermann * Paul Hermann: Duo nr. 2 voor viool en cello, allegro giocoso - uitgevoerd door Burkhard Maiss (viool) en Bogdan Jianu (cello) * Paul Hermann: Pièces pour piano à quatre mains, allegro non troppo - uitgevoerd door Nicolas Horvath en Dimitri Malignan (piano) * Paul Hermann: Pièces pour piano à quatre mains, tempo di jazz - uitgevoerd door Nicolas Horvath en Dimitri Malignan (piano) * Paul Hermann: Pièces pour piano à quatre mains, andantino - uitgevoerd door Nicolas Horvath en Dimitri Malignan (piano) * Paul Hermann: Pièces pour piano à quatre mains, andante - uitgevoerd door Nicolas Horvath en Dimitri Malignan (piano) * Zoltán Kodály: Sonate voor cello solo op. 8 - uitgevoerd door Paul Tortelier * Paul Hermann: Előjáték voor twee piano’s - uitgevoerd door Alina Shevchenko en Roman Marchenko (piano) * François Couperin (arr. Paul Bazelaire): Pièces en Concert, prelude - uitgevoerd door Pablo Casals (cello) en Mieczysław Horszowski (piano) * Eugène Ysaÿe: Sonate voor cello solo in c klein op. 28, grave - uitgevoerd door Sam Lucas op de Gagliano cello van Paul Hermann, Joanna Przybylska (piano) * Paul Hermann: Duo nr 1 voor viool en cello, lento - uitgevoerd door Marko Komonko (viool) en Denys Lytvynenko (cello) Bronnen: * Dr. Corrie Hermann * Dr. Carine Alders * Dr. Kate Kennedy, ‘Cello, a journey through silence to sound’ * Carine Alders en Eleonore Pameijer, ‘Vervolgde componisten in Nederland’ * Lucas Ligtenberg, ‘Van hier de laatste groeten, briefkaarten uit de trein 1940-1945’ * ANP (Algemeen Nederlands Persbureau): nieuwsbericht over Franse spoorwegen, 29 augustus 1939 * DRA (Deutsches Rundfunk Archiv): toespraak Joseph Goebbels, Berlijn 1 april 1933 * US Holocaust Museum, fragment propagandafilm Hitler in Parijs
Het ontslag van de concertmeester: ‘Het salarisboek’
In het Gemeentearchief van Den Haag komen documenten op tafel die voor de huidige directeur van het Residentie Orkest, Sven Arne Tepl, confronterend zijn. Zo zijn er de notulen, de ontslagbrief en het kasboek. Daarin is een streep getrokken onder de laatste betaling, november 1941. De rest van de pagina is leeg. In gesprek met Pauline Micheels, die een boek schreef over orkesten in oorlogstijd, komt het begrip collaboratie ter sprake. Was daar sprake van? Want het orkest speelde door, ook zonder de Joodse musici. En Tepl besluit over te gaan tot de aankoop van het vooroorlogs schilderij van het Haagsche Strijkkwartet, als eerbetoon aan Swaap. Op de Joodsche Begraafplaats in Wassenaar wordt de notenbalk ontcijferd die op zijn grafsteen is ingebeiteld. Aan het woord komen: * Sam Swaap, in een interview uit 1968 met Willem Strietman (Avro) * Sven Arne Tepl (Residentie Orkest) * Philomeen Lelieveldt (Nederlands Muziek Instituut) * Pauline Micheels (schrijfster van Muziek in de schaduw van het Derde Rijk) * Jan Leuiken (Joodsche Begraafplaats), Deze muziek hoor je in deze tweede aflevering van Het ontslag van de concertmeester: * Rimsky-Korsakov (https://www.npoklassiek.nl/componisten/ba4bcca4-ff62-4461-8d7b-a66dcecd0cb8/rimski-korsakov-nikolaj): Sadko, door Sam Swaap & Paul Frenkel, (London HMV 1927) * Mahler (https://www.npoklassiek.nl/componisten/265915ac-ff12-4470-b0f4-26ffd0c6ad57/mahler-gustav), 4e Symfonie, 3e deel. Door het Residentie Orkest o.l.v. Willem van Otterloo (1959) * Beethoven (https://www.npoklassiek.nl/componisten/14037108-31b5-4b4c-87b2-752b344c3304/beethoven-ludwig-van), Strijkkwartet no. 5, deel III Menuet. Haagsche Strijkkwartet. (Polygoon 1938) * Beethoven, 7e Symfonie, deel II: Allegretto. Door het Residentie Orkest o.l.v. Jaap van Zweden (2014) * Haydn, Symfonie no.45 ‘Afscheid’ - I allegro assai. Door het Residentie Orkest o.l.v. Willem van Otterloo (1963) * Krasa, Passacaglia. Door Het Haagse Strijktrio (1919) * Mendelssohn, 4e Symfonie ‘Italiaanse’ - II Andante con moto. Door het Residentie Orkest o.l.v. Thierry Fischer (2014) * Mendelssohn, 4e Symfonie ‘Italiaanse’ - III Con moto moderato. Door het Residentie Orkest o.l.v. Thierry Fischer (2014) * Mendelssohn (https://www.npoklassiek.nl/componisten/82330a01-c88a-487e-8a33-671d83a3368b/mendelssohn-bartholdy-felix), Vioolconcert - I Allegro molto appassionato. Door Liza Ferschtman, viool & Het Gelders Orkest o.l.v. Kees Bakels (2017)
Het ontslag van de concertmeester: ‘Een warm gemoed’
De bal wordt aan het rollen gebracht door Jan Leuiken, betrokken bij de Joodsche Begraafplaats in Wassenaar. Daar ligt Sam Swaap begraven. Leuiken neemt contact op met het Residentie Orkest: “Zeg, kennen jullie Sam Swaap?” Natuurlijk kennen ze die wel, maar meer 'van horen zeggen'. Bij een bezoek aan de archieven blijkt pas hoe schitterend de carrière van de violist is geweest en hoe belangrijk hij was voor het Residentie Orkest Toevallig is het zo dat juist op dat moment een schilderij te koop wordt aangeboden waarop Sam Swaap te zien is: als primarius van het internationaal befaamde Haagsche Strijkkwartet. Is dit iets voor het orkest? Aan het woord komen: * Jan Leuiken (Joodsche Begraafplaats), * Sven Arne Tepl (Residentie Orkest) * Philomeen Lelieveldt (Nederlands Muziek Instituut) * Pauline Micheels (schrijfster van Muziek in de schaduw van het Derde Rijk) * Sam Swaap, in een interview uit 1968 met Willem Strietman (Avro) Deze muziek hoor je in de aflevering: In veel gevallen gaat het om historische opnames, van Sam Swaap zelf * Rimsky-Korsakov (https://www.npoklassiek.nl/componisten/ba4bcca4-ff62-4461-8d7b-a66dcecd0cb8/rimski-korsakov-nikolaj): Sadko, door Sam Swaap & Paul Frenkel, London HMV 1927 * Beethoven (https://www.npoklassiek.nl/componisten/14037108-31b5-4b4c-87b2-752b344c3304/beethoven-ludwig-van), 7e Symfonie, deel II: Allegretto, door het Residentie Orkest o.l.v. Jaap van Zweden * Schumann (https://www.npoklassiek.nl/componisten/5e042b8d-1035-4ad8-b465-4c90d62ec790/schumann-robert), Berceuse. Door Haagsche String Quartet, HMV 1924 * Andriessen, De tijd. Door Asko|Schoenberg o.l.v. Reinbert de Leeuw. Attacca 2024 * Andriessen, Remembering that Sarabande. Orkest van de 18e Eeuw o.l.v. Daniel Reuss * Lully (https://www.npoklassiek.nl/componisten/bc98cdda-e8cb-46dc-8544-178fbc63e803/lully-jean-baptiste), Bourgeois Gentilhomme - Menuet. Door Haagsche String Quartet, HMV 1924 * Dukas, De tovenaarsleerling. Door het Residentie Orkest o.l.v. Arturo Toscanini, Dell Arte, 22 maart 1938 * Beethoven, Strijkkwartet no. 5, deel III Menuet. Haagsche Strijkkwartet. Polygoon * Bach (https://www.npoklassiek.nl/componisten/e99952a5-46c4-49cc-9f79-224cd2765754/bach-johann-sebastian), Ave Maria. Door Sam Swaap, viool & Paul Frenkel, piano. HMV 1927
Flot! 'Alles is gedaan door mensen'
Marius Flothuis komt terug in Amsterdam, na twee jaar concentratiekampen en de vernietigende Dodenmars. Maar het leven gaat niet meteen verder zoals het voor de oorlog was. Flothuis' moeder pleegt vlak voor zijn terugkomst zelfmoord, het Concertgebouw geeft niet thuis en Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek) komt er ook nog eens achter wie hem verraden heeft. Maar, zoals Flothuis schrijft in zijn dagboek, iemand die terugkomt uit het kamp moet niet een ex-gevangene zijn, maar iemand die bereid is mee te bouwen aan een nieuwe samenleving. Flot! is een vierdelige podcastserie over het leven van componist Marius Flothuis, gemaakt door Margriet Vroomans en Benjamin de Bruijn. Eindredactie: Marielle van Kilsdonk. Flot! is een productie van NPO Klassiek en KRO-NCRV. Muziek in deze aflevering: * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Sonata da Camera, op. 17; * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Fluitconcert, op. 19 (uitgevoerd door Raymond Delnoye); * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Aubade voor fluit, op. 19a (uitgevoerd door Eleonore Pameijer); * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Vioolsonate, op. 23 (uitgevoerd door Giovanni Zonno en Francesco Lotoro); * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Pour le tombeau d’Or, op. 37 (uitgevoerd door Erika Waardenburg); * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Cantus Amoris, op. 78; * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Peasaggi, Une Fantasia Per Pianoforte, op. 92; * Wolfgang Amadeus Mozart (https://www.npoklassiek.nl/componisten/04ba4127-e1af-4d80-9c32-8eb115c62005/mozart-wolfgang-amadeus), Pianosonate No. 10, KV 330, andante. Bronnen: * Een uur Ischa met Marius Flothuis (VPRO); * Een Leven Lang over Marius Flothuis (NOS); * Archief NM Vught, interview met Marius Flothuis; * Interview WO2-muziek van Leo Samama met Marius Flothuis; * OVT over de laatste dagen van Vught (VPRO); * Gezocht Verleden over Marius Flothuis (VPRO); * Fragmenten van NOS, BBC, Radio Oranje, ANP en Nederland Herrijst; * Brigitte de Kok, Nationaal Monument Kamp Vught * Frits Zwart, Nederland Muziek Instituut; * Jan Brester, schoonzoon Marius Flothuis; * Joyce Kiliaan, biograaf Marius Flothuis; * Geert Mak, historicus; * Simon Reinink, directeur Koninklijk Concertgebouworkest; * Horst Seferens, Gedenkstätte Sachsenhausen; * Carmen Lange, Gedenkstätte Sachsenhausen; * Archief Kamp Westerbork; * Archief Gedenkstätte Sachsenhausen; * Archief Nationaal Monument Vught; Stadsarchief Amsterdam; * Nationaal Archief, CABR; * Archief Marius Flothuis, Nederlands Muziek Instituut; philips-kommando.nl (http://www.philips-kommando.nl); * Dagboeken Andries Sternheim.
Flot! Dodenmars met Notenbuch op de borst
Marius Flothuis wordt in september '44 vanuit Vught naar Duitsland getransporteerd. De bevrijding leek even dichtbij, maar is ineens weer heel ver weg. In Sachsenhausen lukt het Flothuis opnieuw om verloren composities op te schrijven én hij componeert een nieuw stuk. In het voorjaar van 1945 wordt het kamp ontruimd en beginnen de gevangenen aan dat wat later de geschiedenisboeken in zal gaan als de Dodenmars. Het enige dat Flothuis bij zich draagt is een tas met daarin zijn zelfgemaakte 'Oranienburger Notenbuch'. Flot! is een vierdelige podcastserie over het leven van componist Marius Flothuis, gemaakt door Margriet Vroomans en Benjamin de Bruijn. Eindredactie: Marielle van Kilsdonk. Flot! is een productie van NPO Klassiek en KRO-NCRV. Muziek in deze aflevering: * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Sonata da Camera, op. 17 (uitgevoerd door Eleonore Pameijer); * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Aubade voor fluit, op. 19a (uitgevoerd door Eleonore Pameijer); * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Valses Sentimentales, op. 21 (uitgevoerd door Wyneke Jordans en Leo van Doeselaar; * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Vioolsonate, op. 23 (uitgevoerd door Giovanni Zonno en Francesco Lotoro); * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Pour le tombeau d’Or, op. 37 (uitgevoerd door Erika Waardenburg); * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Cantus Amoris, op. 78; * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Carpiccio, Op. 101; Pooh & Piglet; * Wolfgang Amadeus Mozart (https://www.npoklassiek.nl/componisten/04ba4127-e1af-4d80-9c32-8eb115c62005/mozart-wolfgang-amadeus), Pianosonate No. 10, KV 330, andante. Bronnen: * Een uur Ischa met Marius Flothuis (VPRO); * Een Leven Lang over Marius Flothuis (NOS); * Archief NM Vught, interview met Marius Flothuis; * Interview WO2-muziek van Leo Samama met Marius Flothuis; * OVT over de laatste dagen van Vught (VPRO); * Gezocht Verleden over Marius Flothuis (VPRO); * Fragmenten van NOS, BBC, Radio Oranje, ANP en Nederland Herrijst; * Brigitte de Kok, Nationaal Monument Kamp Vught * Frits Zwart, Nederland Muziek Instituut; * Jan Brester, schoonzoon Marius Flothuis; * Joyce Kiliaan, biograaf Marius Flothuis; * Geert Mak, historicus; * Simon Reinink, directeur Koninklijk Concertgebouworkest; * Horst Seferens, Gedenkstätte Sachsenhausen; * Carmen Lange, Gedenkstätte Sachsenhausen; * Archief Kamp Westerbork; * Archief Gedenkstätte Sachsenhausen; * Archief Nationaal Monument Vught; * Stadsarchief Amsterdam; * Nationaal Archief, CABR; * Archief Marius Flothuis, Nederlands Muziek Instituut; philips-kommando.nl (http://www.philips-kommando.nl); * Dagboeken Andries Sternheim.
Flot! Componeren achter prikkeldraad
De verzetsactiviteiten van Marius Flothuis zijn verraden en hij wordt opgepakt. Flothuis' straf: kriegsdauer, gevangenschap zolang de oorlog duurt. Flothuis komt in Kamp Vught terecht, waar het zware werk hem bijna fataal wordt. Bevriende musici en de muziek in zijn hoofd redden hem. In Vught componeert Flothuis stiekem, maar de dood blijft op de loer liggen. In zijn dagboeken beschrijft Flothuis de misère. Flot! is een vierdelige verhalende podcastserie over het leven van componist Marius Flothuis, gemaakt door Margriet Vroomans en Benjamin de Bruijn. Eindredactie: Marielle van Kilsdonk. Flot! is een productie van NPO Klassiek en KRO-NCRV. Muziek in deze aflevering: * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Sonata da Camera, op. 17 (uitgevoerd door Eleonore Pameijer); * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Aubade voor fluit, op. 19a (uitgevoerd door Eleonore Pameijer); * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Valses Sentimentales, op. 21 (uitgevoerd door Wyneke Jordans en Leo van Doeselaar; * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Vioolsonate, op 23 (uitgevoerd door Giovanni Zonno en Francesco Lotoro); * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Pour le tombeau d’Or, op. 37 (uitgevoerd door Erika Waardenburg); * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Carpiccio, Op. 101; * Franz Schubert (https://www.npoklassiek.nl/componisten/12cc9a33-5e9a-4bd1-9a47-ba0c5acba381/schubert-franz), Ave Maria (uitgevoerd door Raquel Meneses); * Wolfgang Amadeus Mozart (https://www.npoklassiek.nl/componisten/04ba4127-e1af-4d80-9c32-8eb115c62005/mozart-wolfgang-amadeus), Pianosonate No. 10, KV 330, andante. Bronnen: * Een uur Ischa met Marius Flothuis (VPRO); * Een Leven Lang over Marius Flothuis (NOS); * Archief NM Vught, interview met Marius Flothuis; * Interview WO2-muziek van Leo Samama met Marius Flothuis; * OVT over de laatste dagen van Vught (VPRO); * Gezocht Verleden over Marius Flothuis (VPRO); * Fragmenten van NOS, BBC, Radio Oranje, ANP en * Nederland Herrijst; * Brigitte de Kok, Nationaal Monument Kamp Vught; * Frits Zwart, Nederland Muziek Instituut; * Jan Brester, schoonzoon Marius Flothuis; * Joyce Kiliaan, biograaf Marius Flothuis; * Geert Mak, historicus; * Simon Reinink, directeur Koninklijk Concertgebouworkest; * Horst Seferens, Gedenkstätte Sachsenhausen; * Carmen Lange, Gedenkstätte Sachsenhausen; * Archief Kamp Westerbork; * Archief Gedenkstätte Sachsenhausen; * Archief Nationaal Monument Vught; * Stadsarchief Amsterdam; * Nationaal Archief, CABR; * Archief Marius Flothuis, Nederlands Muziek Instituut; philips-kommando.nl (http://www.philips-kommando.nl); * Dagboeken Andries Sternheim.
Flot! Van Concertgebouw tot concentratiekamp
Marius Flothuis is in de jaren dertig een veelbelovend componist en musicus. Op zijn 24ste wordt hij aangenomen bij het Concertgebouw, maar dan breekt de oorlog uit. Flothuis weigert akkoord te gaan met de eisen van de Nazi's en wordt ontslagen. Samen met zijn vrouw Leentje Sternheim neemt hij onderduikers in huis – tot de politie-inval. Flothuis wordt opgepakt door de Sicherheitsdienst en naar het concentratiekamp in Vught gebracht. Flot! is een vierdelige podcastserie over het leven van componist Marius Flothuis, gemaakt door Margriet Vroomans en Benjamin de Bruijn. Eindredactie: Marielle van Kilsdonk. Flot! is een productie van NPO Klassiek en KRO-NCRV. Muziek in deze aflevering: * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Sonata da Camera, op. 17 (uitgevoerd door Eleonore Pameijer); * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Fluitconcert, op. 19 (uitgevoerd door Raymond Delnoye op fluit); * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Valses Sentimentales, op. 21 (uitgevoerd door Wyneke Jordans en Leo van Doeselaar); * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Pour le tombeau d’Or, op. 37 (uitgevoerd door Erika Waardenburg); * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Carpiccio, Op. 101; * Wolfgang Amadeus Mozart (https://www.npoklassiek.nl/componisten/04ba4127-e1af-4d80-9c32-8eb115c62005/mozart-wolfgang-amadeus), Pianosonate No. 10, KV 330, andante. Bronnen: * Een uur Ischa met Marius Flothuis (VPRO); * Een Leven Lang over Marius Flothuis (NOS); * Archief NM Vught, interview met Marius Flothuis; * Interview WO2-muziek van Leo Samama met Marius Flothuis; * OVT over de laatste dagen van Vught (VPRO); * Gezocht Verleden over Marius Flothuis (VPRO); * Fragmenten van NOS, BBC, Radio Oranje, ANP en Nederland Herrijst; * Brigitte de Kok, Nationaal Monument Kamp Vught * Frits Zwart, Nederland Muziek Instituut; * Jan Brester, schoonzoon Marius Flothuis; * Joyce Kiliaan, biograaf Marius Flothuis; * Geert Mak, historicus; * Simon Reinink, directeur Koninklijk Concertgebouworkest; * Horst Seferens, Gedenkstätte Sachsenhausen; * Carmen Lange, Gedenkstätte Sachsenhausen; * Archief Kamp Westerbork; * Archief Gedenkstätte Sachsenhausen; * Archief Nationaal Monument Vught; * Stadsarchief Amsterdam; * Nationaal Archief, CABR; * Archief Marius Flothuis, Nederlands Muziek Instituut; philips-kommando.nl (http://www.philips-kommando.nl); * Dagboeken Andries Sternheim.
Informatie
Tal van Nederlandse musici en componisten zijn in de Tweede Wereldoorlog vervolgd en soms vermoord. Hun namen werden vergeten, hun muziek werd nadien nog maar zelden uitgevoerd; de oorlog sloeg niet alleen een gat in vele levens, maar ook in de Nederlandse muziekgeschiedenis.
De podcastserie Muziek tot Leven, verhalen van musici in de oorlog laat daarom hun namen en hun muziek klinken, met de levensverhalen van bijvoorbeeld Leo Smit, Henriëtte Bosmans, Frieda Belinfante, Marius Flothuis, Rosa Spier, Theo Olof, Sam Swaap en anderen.
In twee nieuwe afleveringen (seizoen 4) legt Margriet Vroomans nu het verhaal vast van de Joodse cellist en componist Paul Hermann, onder de titel ‘Ik ben de ziel van de muziek’.
Zijn dochter Corrie Hermann (93) vertelt over het familieleven, de passie voor de cello van haar vader en de latere zoektocht naar zijn unieke instrument. Ze leest het briefje voor dat haar vader uit de trein gooide toen hij in mei 1944 werd gedeporteerd.
Paul Hermann werd in 1902 in Boedapest geboren; hij kreeg les van Zoltan Kodaly en Bela Bartok en trad met zijn vriend violist Zoltan Szekely op in concertzalen in Parijs, Berlijn en Londen.
Paul Hermann kreeg in 1928 een Gagliano cello uit 1730 in bruikleen met een bijzondere inscriptie: ‘Ego sum anima musicae’, Ik ben de ziel van de muziek. Paul Hermann raakte verknocht aan het instrument, componeerde er voor en nam hem overal mee naar toe. Hij trouwde met een Nederlandse vrouw en kreeg met haar een dochter, Corrie. Nadat zijn vrouw na een zwemongeval overleed bleef Corrie bij de familie in Nederland, Paul Hermann vervolgde zijn carrière in Europa. Tijdens de oorlog woonde hij in Toulouse, waar hij in april 1944 tijdens een straatrazzia werd opgepakt en gedeporteerd. Hij gooide een briefje uit de trein waarin hij vroeg zijn instrument te redden. De cello werd gered, en na de oorlog verkocht. Lange tijd bleef de cello uit zicht, tot een Britse celliste ruim zeventig jaar later naar het instrument op zoek ging.
Margriet Vroomans maakte deze podcast in samenwerking met Carine Alders (research en muziekadvies) en Jesse Borkens (techniek).
De podcast kwam tot stand dankzij samenwerking met Entree, de jongerenclub van het Kon.Concertgebouw en Kon. Concertgebouworkest, met hulp van het Concertgebouwfonds en het Mondriaanfonds.
De eerdere afleveringen van de podcast zijn tot stand gekomen in samenwerking met de Leo Smit Stichting, die kennis verzamelt en verspreidt over componisten die in de Tweede Wereldoorlog werden vervolgd.