Tip van Pieteke Dik
In gesprek met de maker: Bruin Jackson Superstar
Kan je een superstar worden als je het maar graag genoeg wil? Bruin Parry (1999) is al vanaf jongs af aan actief als beeldend kunstenaar. Zijn werk is heel uiteenlopend, van mandala’s tot schilderijen en van fotografie tot tekeningen: Bruin kan het allemaal. Zijn werk was onder andere te zien in Vogue US, Vice Magazine en Stedelijk Museum Breda. En toen besloot Bruin dat hij klaar was met de beeldende kunst en hij een muziekcarrière wilde najagen. Zijn tante Sandra Parry maakte er de Uur van de Wolf documentaire Bruin Jackson Superstar (NTR) over, die via deze link te zien is op NPO Start.
Sandra Parry is nét met pensioen gegaan, nadat ze zo’n dertig jaar voor de NTR heeft gewerkt. ‘’Ik heb veel gedaan, maar mijn hart heeft altijd bij de kunst en cultuur gelegen.’’ antwoordt ze op de vraag wat ze allemaal bij de omroep heeft gedaan. Ze heeft gewerkt bij programma’s als Premtime en Kunstmest en korte documentaires gemaakt voor Urbania. ‘’De algemene deler in al deze werkzaamheden is wel dat het altijd over de drijfveren en de motivatie van mensen gaat en dat op een zo goed mogelijke manier in beeld brengen.’’
Hoe kwam je op het idee voor de documentaire over je neef Bruin?
‘’Tijdens al die jaren dat ik voor de omroep werkte, had ik wel vaker ideeën gepitcht om zelf iets te maken. Vaak werden die afgeketst, omdat er geen geld voor was, geen zendtijd… Dat was erg demotiverend, dus op een gegeven moment ben ik gestopt met voorstellen voor documentaires indienen. Maar een paar jaar geleden ging ik richting mijn pensioen en toen dacht ik: ‘Als ik nu nog één ding wil maken, wat is dat dan?’. Mijn neef Bruin is redelijk bijdehand en hij had al vaker tegen mij gezegd dat ik een film over hem moest maken. Lang heb ik dat afgewezen, maar toen hij vertelde dat hij klaar was met de beeldende kunst en een muziekcarrière wilde najagen, dacht ik meteen: hier zit wel wat in. Bruin heeft een fijne club mensen om hem heen verzameld, zoals kunstenaar Jan Hoek, die heilig in hem geloven. Het zijn allemaal mensen die op een hele eigenzinnige manier in het leven staan en die zich als een warme deken om Bruin heen wikkelen. Dat leek me interessant om in beeld te brengen. Vaker zie je dat juist ouders hun kind met een beperking de hemel in prijzen, maar bij Bruin waren zijn ouders juist terughoudender in dit idee en de vrienden om hem heen overtuigd van zijn kunnen. Bruin ziet geen beren op de weg, hij gaat ergens echt helemaal voor. En als je de juiste mensen om je heen hebt, kan je een heel eind komen.’’
Hoe was het voor jou om met je eigen neef te werken?
‘’Bruin staat op een andere manier in het leven dan wij en hij begrijpt sommige dingen niet. De documentaire moest wel gewoon goed worden en niet een film van een tante over haar neefje. Daarvoor moest ik soms ook filmen op momenten die misschien minder leuk waren. Dat dat nodig was om het een goede film te maken, was best lastig aan Bruin uit te leggen. Er was ook een moment tijdens het filmen dat hij verdrietig was. Mijn eerste instinct was om mijn neefje te troosten maar op dat moment heb ik dat bewust niet gedaan. Toen troostte zijn vriend Jan Hoek hem. Ik ben toen op afstand gebleven en heb hem daarna op camera gevraagd waarom hij zo geraakt was. Ik vond het ook gek om mijn eigen broer, de vader van Bruin, te filmen. Ik weet dat hij dat ook ongemakkelijk vond.’’
Denk je dat jullie warme familieband heeft bijgedragen aan de documentaire?
‘’Ja, dat heeft zeker meegespeeld. Ik heb een hele goede band met Bruin, hij komt vaak bij ons over de vloer. Dat maakt het wel veel makkelijker om dichtbij te komen met de camera. Ik wist natuurlijk ook al wat er speelde in zijn leven en wat de momenten waren waar ik bij moest zijn om te filmen.’’
Wat hoop jij dat mensen meenemen na het kijken van Bruin Jackson Superstar?
‘’Vaak hoor je dat mensen vinden dat kinderen met het syndroom van Down naar speciaal onderwijs moeten, dat dat beter zou zijn voor hun ontwikkeling. Mijn broer en schoonzus hebben altijd voor de niet-gewone weg gekozen: Bruin is zo lang als mogelijk naar een gewone school gegaan. Je ziet aan Bruin dat hij erg op zijn plek is waar hij woont en met wie hij zich omringt. Hij heeft een tijd op speciaal onderwijs gezeten en daar was hij niet gelukkig. In een huis wonen met andere mensen met een hulpvraag zou ook niets voor hem zijn. Hij heeft zijn eigen mensen om zich heen verzameld die allemaal op hun manier ook anders naar de wereld kijken, eigenzinnig zijn en in die omgeving is hij heel gelukkig. In de Jordaan, waar hij samen met zijn broer en schoonzus woont, kent iedereen hem. Ik hoop dat mensen dat meenemen uit de film, dat je niet altijd de gebaande paden hoeft te nemen. Ook vind ik het mooi dat je ziet dat kunst niet altijd alleen gemaakt wordt door mensen die van een kunstopleiding komen. Dit zijn allebei manieren om te laten zien dat de traditionele manier van denken kan worden doorbroken. Zowel op het gebied van omgaan met iemand met een handicap, als in de wereld van kunst en cultuur.’’
Waar werk je op dit moment aan?
‘’Mijn laatste documentaire bij de NTR is nog niet zo lang geleden uitgekomen: Terug Naar de Aarde, over de operazangeres van wereldklasse Eva Maria Westbroek. Ik heb 15 jaar geleden een documentaire over haar gemaakt en nu las ik dat zij was gestopt met zingen omdat haar stem niet meer wilde. Ze liet zich omscholen tot bio-boer. Toen ik dat las dacht ik meteen: dit is een documentaire! Ik vind het prachtig dat in haar verhaal zo duidelijk naar voren komt dat je ook verder kan kijken en je op een andere manier ook heel gelukkig kan zijn. Er zijn altijd mogelijkheden: zij heeft dat grote publiek niet meer, maar is nu gelukkig tussen de kroppen sla. Ook werk ik voor de Stichting Gelijkwaardig Herstel, waarvoor ik in gesprek ga met gedupeerden van de toeslagenaffaire. Ik heb mezelf leren editten en vind het leuk om interessante oudere mensen in beeld te brengen. Laatst heb ik bijvoorbeeld een video gemaakt over Aat Verhoog, een kunstenaar van 94 die zijn laatste schilderij afmaakt in zijn atelier. Dat plaats ik op YouTube op Sandra Parry TV. Eigenlijk heeft het allemaal nog steeds te maken met mijn werk als regisseur: interesse in de mensen, het doorvragen, het geduld.’’
En hoe is het nu met Bruin?
‘’Met Bruin gaat het fantastisch! Aan het einde van het filmen van de documentaire was hij alweer met het volgende project bezig. Hij werkt aan een film over Bassie en Adriaan, samen met Jan Hoek. Hij zoekt nog een geluidsman. Maar ik ben ook niet altijd op de hoogte van waar hij druk mee is. Laatst belde een oud-collega me dat ze Bruin in het Concertgebouw zag, waar hij gefotografeerd werd. Ik wist van niets! Never a dull moment met Bruin!’’
