Tip van Alma Mathijsen
Tina in Sexbierum: Je aanpassen aan de mienskip
De documentaire Tina in Sexbierum is een kunstwerk op zichzelf. Door de woningnood in de Randstad verhuist kunstenaar Tina Farifteh naar het Friese dorp Sexbierum waar de huur wel betaalbaar is. Ze kent er nog helemaal niemand.
Farifteh is als jong meisje met haar familie uit Iran gevlucht. Jarenlang woonde ze in Amsterdam waar ze zich thuis voelde in haar eigen bubbel vol vrienden, vertier en feesten. Maar het leven in de stad is zo duur geworden dat ze het niet meer kan bekostigen. Ze moet weg.
‘Ik kan niet terug naar waar ik vandaan kom. Ik kan niet terug naar Iran. Toen dacht ik: als ik niet terug kan naar mijn geboortegrond, kan ik net zo goed verhuizen naar een willekeurige plek.’
Ze zoekt op Google Maps naar dorpen met grappige namen: Moddergat, Wie, De Dinge, Klei, Koehool, en dan stuit ze op Sexbierum. De leukste naam voor een dorp die er bestaat. Er zit alles in wat een mens nodig heeft beamen de dorpsbewoners: Sex, bier en rum. Op Funda vindt ze in een paar klikken een woning voor 700 euro per maand.
Maar in haar nieuwe dorp heeft ze moeite om zich bij de ‘mienskip’ te voegen. Zo noemen Friezen hun gemeenschap, de mensen waar ze bij horen. Voor de lens van Farifteh beamen ze allemaal dat iedereen welkom is, zolang ze hun best doen om zich aan te passen.
‘Als je anoniem op Tsjerkebuorren 1 blijft wonen en zo nu en dan loop je door het dorp, ja wie zou dat zijn die mevrouw, ik ken haar niet,’ zegt Bouwe, bestuurslid van het dorpshuis, ‘maar we leren je ook niet kennen, want je doet alleen maar je ding en je gaat weer terug in je hokkie,’
Zonder enig oordeel filmt Farifteh de ‘mienskip’ van Sexbierum. De postbode verzekert haar dat wanneer ze de mensen op straat groet ze al een heel eind komt. De fietsenmaker neemt ook alle pakketten van Sexbierum aan, dat is zijn manier om aanloop te generen. Het lukt Farifteh om een vriendschap te sluiten met aardappelboer Auke, een grote Fries met wit haar en helblauwe ogen. Hij belt altijd net iets te lang en te hard aan. Ik zou gillend gek worden van mensen die onverwachts en luid aanbellen. Maar Farifteh ziet hem graag verschijnen. Dit keer gaan ze samen naar een kaatswedstrijd, de grootste van Friesland en daarmee meteen de grootste van heel de wereld.
De woningnood en migratie zijn geen gemakkelijke onderwerpen om in beeld te brengen zonder in een moeras van wanhoop te verzanden. Maar het lukt Farifteh subliem. Ze vindt zelfs oplossingen waar anderen wegkijken. Met als resultaat een lichtvoetige documentaire die zwaarte nooit schuwt.
