Tip van Alma Mathijsen
The Zone of Interest: De engste horrorfilm ooit gemaakt
The Zone of Interest is een doodenge film. Enger dan elke horrorfilm die ik heb gezien. Tel die bij elkaar op en gooi er nog wat nachtmerries bij en het eindresultaat is de Amerikaans-Brits-Poolse oorlogsfilm uit 2023.
Nazikopstuk Rudolf Höss leeft met zijn vrouw en vijf kinderen in een groot huis naast Auschwitz. Het geschreeuw dat bijna constant op de achtergrond klinkt verraadt de locatie. We zien de familie zwemmen, eten en plezier maken in hun grote tuin. Wanneer oma op bezoek komt spreekt ze haar bewondering voor haar dochter uit.
‘Rudi noemt me de koningin van Auschwitz. Nee, echt dat ik dit hier allemaal heb,’ zegt Hedwig Höss lachend.
‘Je bent echt op je pootjes terecht gekomen,’ benadrukt oma.
‘De lindenbomen worden nu ook langzaam geel. Toen ze bloeiden, rook het hier heerlijk.’
In de nabijgelegen rivier is Höss aan het vissen en twee van zijn kinderen spelen verderop aan de oever. Plotseling voelt hij iets tegen zijn been aandrijven. Hij haalt een bot omhoog. Zo snel als hij kan komt hij uit het water. Onhandig beweegt hij over de stenen om zijn kinderen ook weg te halen. Zonder uitleg is de dag voorbij.
Het uitblijven van gruwelijkheden maakt de film zo eng. Alleen wanneer een meisje uit de buurt in de nacht appels voor de joden verstopt in de modder krijgen we iets te zien van wat er achter de muur gebeurt. Het is onmogelijk om over The Zone of Interest te schrijven zonder de muziek van Mica Levi te benoemen. Diens industriële klanken die pulserend het verstrijken van de tijd aanduiden geven me constant de rillingen. Het meisje verzamelt nog meer fruit om te verstoppen voor de joden terwijl een nieuwe trein op de achtergrond aankomt. De stem van Hedwig die een sprookje voorleest aan haar kinderen klinkt eroverheen. Het goed en het kwaad door elkaar vervlochten in een frame. Een betere film over wegkijken ken ik niet.
