Tip van Rachel Pouwer
Dirk Duif: ‘Ik kan spreken met vorm’
In de werkplaats van ontwerper Dirk Duif in Eindhoven valt het licht prachtig filmisch naar binnen en komt de jazz keihard door de speaker. Het is Dutch Design Week en we zijn omringd door zijn werk. Soms zijn de objecten functioneel, soms hebben ze helemaal geen praktische functie. Wat ze gemeen hebben: er zit altijd een idee achter. Duif wil objecten maken die iets bij mensen losmaken. Dat kan een vrolijk gevoel zijn, maar ook nieuwsgierigheid of een gedachte die nog even blijft hangen.
Vorm als taal
Neem de stoelen die midden in de werkplaats staan. Ze heten Ik Voel Druk en de naam moet je behoorlijk letterlijk nemen. "Ze zijn letterlijk gedrukt", vertelt Duif. Maar de titel gaat ook over iets persoonlijkers. "Ik heb ook best wel druk op mezelf gelegd en soms ook gevoeld. En ik denk dat we dat allemaal wel soms een beetje voelen." Dat wilde hij vertalen naar een object. Daarom werd niet alleen het staal onder druk gezet, maar kregen ook de poten beweging mee. "Ik probeerde ook een beetje de poten na te bootsen als een soort van menselijke spieren. In de achterpoten zit zelfs een knik die aan een knie doet denken."
Dat Duif zijn gedachten het liefst in objecten stopt, heeft ook te maken met hoe hij zelf communiceert. "Ik ben best wel dyslectisch en ik ben niet zo goed in schrijven en lezen. Maar ik kan spreken met vorm. Dus dat is een beetje mijn uiting." Duifs ontwerpen zijn daarmee niet alleen gebruiksvoorwerpen of sculpturen, maar ook een manier om iets te vertellen zonder het letterlijk uit te schrijven.
"Ik ben altijd bezig met hoe dingen zijn gemaakt"
Een stoel is voor Duif dan ook veel meer dan een ding waar je op zit. "We leven natuurlijk altijd tussen objecten. Dus ja, eigenlijk is het leven een soort van decor waar we altijd in zitten." Juist dat dagelijkse decor fascineert hem. Zet je stoelen anders neer, dan verandert de hele situatie. "Als je in ruimte binnenkomt, zijn vaak de stoelen heel bepalend voor wat de ruimte doet." Een rij stoelen kan iets anders oproepen dan een kring, en een stoel midden in een ruimte vertelt weer een ander verhaal. "Als je een stoel in een bepaalde positie zet, wat doet dat dan?"’
Die manier van kijken beperkt zich niet tot zijn eigen ontwerpen. Ook buiten de werkplaats blijft Duif voortdurend analyseren wat hij om zich heen ziet. "Ik spons heel erg. Ik ben altijd bezig met hoe dingen zijn gemaakt, waarom is het zo ingedeeld." Een koffietentje, een verjaardag, een andere werkplaats: overal ziet hij de keuzes achter de ruimte. Dat levert hem weer nieuwe ideeën op. Een stoel kan een scène creëren, een object kan een karakter krijgen en een ruimte kan door een paar kleine ingrepen compleet veranderen.
De droombaan van Dirk Duif
Zijn eigen werkplaats in Eindhoven vormt inmiddels een plek waar alle ideeën van Dirk Duif samenkomen. De ruimte is groot en hoog en was ooit een plek waarvan hij droomde. "Ik had niet verwacht dat ik daar nou al zou zijn." Hij stelt de ruimte tijdens Dutch Design Week bovendien open voor andere ontwerpers. "Ik nodig ook altijd heel veel andere ontwerpers uit. Omdat ik denk dat je samen iets veel mooiers neerzet dan alleen maar alleen." Tijdens de Dutch Design Week lopen bezoekers vervolgens zijn wereld binnen. Sommigen kennen zijn werk al, anderen zien het voor het eerst. Precies die ontmoeting maakt de week voor hem bijzonder. "Ik denk dat er voor mij geen plek is waarbij je zo direct met mensen in contact staat. Die interesse hebben in wat je doet. Of juist er nog niks van af weten." En als we hem vragen wat hij daar zelf van vindt, hoeft hij er niet lang over na te denken: "Ik heb een droombaan voor mezelf."
Je ziet mijn hele inteview met Dirk Duif in NPO Cultuur (NTR) op vrijdag 13 november om 10:44 uur op NPO 2 en gelijk daarna op NPO Start.
