Tip van Siep Klein

Een les uit de poëzie: neem niet alles voor lief

We nemen eigenlijk te veel voor lief. Dingen zijn voor ons vanzelfsprekend geworden. Maar kijk eens om je heen in je kamer, in de trein, buiten of op kantoor, alles lijkt zo normaal. Het is ook normaal, maar eigenlijk niet. Felgekleurde sneakers, hoogspanningsmasten, een zwerm vogels en een bureau vol draden. Kijk nou echt eens goed, dat is toch niet normaal?  

Het gedicht van Paul van Ostaijen: 

Dag ventje met de fiets op de vaas met de bloem 
ploem ploem 
dag stoel naast de tafel 
dag brood op de tafel 
dag visserie-vis met de pet
pet en pijp 
van het visserke-vis
goeiendag

DAA-AG VIS
dag lieve vis
dag klein visselijn mijn
Paul van Ostaijen (DBNL)

Dit gaat er door mijn hoofd na het horen van Marc groet ’s morgens de dingen, een stuk van de Belgische dichter Paul van Ostaijen waarin het waarnemingsvermogen van een kind centraal staat. In aflevering #777 van de podcast Poëzie Vandaag (AVROTROS) gaat Ellen Deckwitz dieper in op de gedachte achter dit gedicht.

Volgens Deckwitz laat Ostaijen zien dat een kind alles als een gelijk deel van de wereld ziet en dat die denkwijze met het ouder worden langzaam verdwijnt. “Voor kinderen zijn fietsen en vazen immers net zo bezield als de buurman”, zegt ze. Het pure aan het kinderlijke brein. 

Dat pure kinderlijke brein hoeft niet te verdwijnen. Dat is wat Paul van Ostaijen mij hier brengt. Door te lezen, waar te nemen en te benoemen, ga je meer zien. Zo verwonderd naar de wereld kijken als een kind. 

Toen ik kind was, gingen de gedachten tijdens het rekenen plots naar de kleur van bladeren in oktober. Ik kreeg toen ook mijn eerste lesje poëzie. Het Klokhuis (NTR) maakte in 2008 een aflevering waar Lisa je meeneemt in een geheel eigen en maakbare wereld. Het is een frisse en toegankelijke start van wellicht een nieuwe liefde: het lezen van poëzie. 

Bekijk de aflevering Poëzie van Het Klokhuis (NTR)

De podcast van Ellen Deckwitz is een heerlijk begin van je dag. Op een fijne manier wordt er niet alleen voorgelezen maar ook ontleed om tot de kern van de dichtkunst te komen. Ze maakte pakweg 800 afleveringen die je telkens weer iets bijbrengen. Neem dat niet voor lief.  

Luister Poëzie Vandaag aflevering #777 – Marc groet ’s morgens de dingen (Paul van Ostaijen)

Een les uit de poëzie: neem niet alles voor lief

Meer NPO Cultuur