Tip van Alma Mathijsen

Hidden Letters: Een geheimschrift dat alleen vrouwen kunnen lezen

Eeuwen geleden, toen de voeten van Chinese meisjes nog werden gebonden, ontwikkelden vrouwen een geheimschrift. Alleen leesbaar door andere vrouwen, om hun echtgenoten die hen als bedienden behandelden te slim af te zijn. Een priegelig schrift ontstond waarin ze vrijuit met elkaar konden communiceren zonder bang te zijn om betrapt te worden. Ze noemden het Nüshu. Zo werden talloze brieven verzonden waarin de werkelijke levens van vrouwen uit die tijd beschreven werden. 

Hidden Letters AVROTROS
AVROTROS

Over deze taal die alleen door vrouwen wordt gesproken is de documentaire Close up: Hidden Letters gemaakt. Tegenwoordig dreigt dit schrift uit te sterven. Er zijn nog maar een handjevol mensen die het kunnen schrijven. Een van die vrouwen is Wu Simu. Maar ook nu nog wordt de uitvoering ervan haar lastig gemaakt. Haar aanstaande echtgenoot heeft liever dat ze zich bezighoudt met het huishouden en een baan neemt. Want zijn moeder werkte vroeger ook overdag op het land en in de avond maakte ze schoon. Het is frustrerend om te zien hoe ze daarover praten:

‘Dan kan ik er dus niks anders meer bij doen, Nüshu bijvoorbeeld.’

‘Je kunt een hobby toch niet met werk vergelijken? Ik bedoel, hoeveel kun je nou helemaal met Nüshu verdienen? Dit is het plan. Dit is hoe we het gaan aanpakken.’

Zijn stelligheid dendert over haar heen, ze spreekt hem niet meer tegen, maar ontploft in stilte. Bij haar vriendinnen vraagt ze om raad. 

‘Alleen als je bereid bent om alles voor je man op te geven is het oké om te trouwen. Maar als je ook maar de geringste twijfel hebt zou ik het risico niet nemen.’

Een tussenweg lijkt er niet te zijn. Het bevalt me dat haar vriendinnen zo realistisch zijn. Waar we in Nederland vaak geloven dat de taken eerlijk verdeeld worden, blijkt dat in de praktijk amper zo te zijn. Al wordt wel geclaimd door mannen dat dit wel zo is. Van die Chinese oprechtheid kunnen we nog wat leren. Net als van het prachtige schrift, dat altijd gezongen moet worden, nooit uitgesproken.

Kijk Close up: Hidden Letters (AVROTROS) hier (53 min)

Hidden Letters: Een geheimschrift dat alleen vrouwen kunnen lezen

Meer NPO Cultuur